Wat is het ganglion impar?
Het ganglion impar is een zenuwknoop die zich bevindt aan de voorzijde van het heiligbeen (Os sacrum) en het staartbeen (Os coccygis). Deze zenuwknoop kan een belangrijke rol spelen bij pijn ter hoogte van het staartbeen, de endeldarm of rond de anus.
Een ganglion impar-infiltratie kan overwogen worden bij pijn in deze regio en bij coccygodynie (pijnlijke aandoening van het staartbeen).
Wat is een infiltratie van het ganglion impar?
Het doel van deze behandeling is de pijngeleiding te blokkeren, zodat de pijn zal afnemen. Er zijn twee soorten behandelingen: een therapeutische en een diagnostische infiltratie.
Bij een therapeutische infiltratie wordt een lokaal verdovingsmiddel en een langwerkend ontstekingswerend geneesmiddel (corticosteroïd) ingespoten ter hoogte van het os coccygis. Soms wordt een diagnostische infiltratie uitgevoerd. Hierbij wordt enkel een lokale verdoving toegediend rond de zenuwtakjes aan de achterzijde van het gewricht.
De diagnostische infiltratie moet in de eerste plaats als een ‘proefbehandeling’ gezien worden, om uit te maken of het betrokken ganglion al dan niet een rol speelt in het pijnprobleem.
Wat is een radiofrequente behandeling van het ganglion impar?
Hierbij wordt het ganglion impar behandeld met een bepaald soort elektrische stroom: dit heet een denervatie of radiofrequente (RF) laesie.
Indien er geen enkele beterschap optreedt na de diagnostische infiltratie, is een denervatie zinloos.
Indien er binnen de 24 uur na de ‘proefbehandeling’ een tijdelijk goed effect optreedt (minstens 50% beterschap), kan een denervatie overwogen worden.
Hoe verloopt de infiltratie?
- Vooraf krijg je een infuus. Vaak wordt er een dosis antibiotica gegeven.
- Je ligt op je buik tijdens de behandeling.
- Je rug wordt ontsmet.
- Eventueel wordt de huid verdoofd.
- Met behulp van medische beeldvorming (RX-stralen of echografie) wordt de naald correct gepositioneerd. Daarna wordt het pijnstillend product/mengsel ingespoten.
- De behandeling zelf duur ongeveer 10 minuten. Je wordt daarna nog ongeveer 30 minuten geobserveerd.
- Na toestemming van de pijnarts kan je het ziekenhuis verlaten.
Hoe verloopt de denervatie?
- Vooraf krijg je een infuus. Vaak wordt er een dosis antibiotica gegeven.
- Je ligt op je buik tijdens de behandeling.
- Je rug wordt ontsmet.
- Eventueel wordt de huid verdoofd.
- Met behulp van medische beeldvorming (RX-stralen of echografie) wordt de naald correct gepositioneerd.
- In de naald wordt er een elektrische stroom opgewekt. Je geeft mondeling aan (dus niet aanwijzen!) waar en wanneer je deze stroom voelt (een prikkelend gevoel of tintelingen). Wacht niet tot wanneer de stroom maximaal is, maar zeg het van zodra je de prikkeling gewaarwordt. Op deze manier gaan we na hoe ver de naald zich van het ganglion bevindt.
- Wanneer je de opgewekte stroom niet of te laat voelt, moet de naald herplaatst worden.
- Vervolgens wordt een ander soort stroom toegediend, dit kan leiden tot spiersamentrekkingen.
- De eigenlijke behandeling (het opwarmen van de naaldtip tot 80°) duurt ongeveer één tot twee minuten. Daarna word je nog ongeveer een halfuur geobserveerd.
- Na toestemming van de pijnarts kan je het ziekenhuis verlaten.
Mogelijke nevenwerkingen en verwikkelingen
Hoewel de techniek en de producten erg veilig zijn, zijn er toch enkele nevenwerkingen en verwikkelingen beschreven:
- Tijdelijke pijn op de insteekplaats is niet ongebruikelijk of verontrustend.
- Bij een infiltratie kan het been of het zitvlak mee verdoofd zijn. Ook dit effect is tijdelijk en niet verontrustend.
- De eerste weken na de denervatie kunnen de pijnklachten toenemen (= ’napijn’). Dit is niet ongebruikelijk, noch verontrustend. Je kan hiervoor een pijnstiller innemen.
- Het corticosteroïd (enkel in het geval van een therapeutische infiltratie) kan enkele nevenwerkingen hebben zoals: (tijdelijke) gewichtstoename, spierzwakte, rood gelaat, ontregeling van het bloedsuikergehalte, effect op het bot (botontkalking/osteoporose). Deze nevenwerkingen treden over het algemeen pas op indien er verschillende infiltraties na elkaar plaatsvinden.
- Na de infiltratie kunnen je bloeddruk en polsslag tijdelijk dalen: dit is te wijten aan de plaatselijke verdoving. Ook tijdelijke duizeligheid is beschreven. Daarom word je na de procedure nog een tijdje geobserveerd.
- Andere tijdelijke nevenwerkingen te wijten aan de plaatselijke verdoving zijn (bij infiltraties in de hals) een tranend oog, slechte smaak, gehoorverlies, heesheid en verdoving van de schouder of arm. Bij een infiltratie in de rug kunnen het been of het zitvlak mee verdoofd zijn. Deze effecten zijn tijdelijk en niet verontrustend.
- Allergische reacties op latex, ontsmetting, contrastvloeistof of toegediende producten zijn steeds mogelijk. Vermeld steeds aan de verpleegkundige of arts of je gekende allergieën hebt.
- Ernstige verwikkelingen zoals bloedingen, infectie, perforatie van de endeldarm, blaasfunctiestoornissen en zenuwbeschadiging zijn mogelijk, maar gelukkig erg zeldzaam.
Bijzondere aandachtspunten en voorzorgen
- Houd er rekening mee dat je de dag van de infiltratie geen voertuigen mag besturen of machines mag bedienen. Je moet zeker een begeleider (chauffeur) voorzien. Indien dat niet het geval is, zal de behandeling uitgesteld worden.
- Indien er een mogelijkheid bestaat dat je zwanger bent, wordt de infiltratie best niet uitgevoerd.
- Het is aangewezen om bepaalde bloedverdunnende geneesmiddelen op voorhand te stoppen. Dit zal tijdens de voorafgaande consultatie besproken worden.
- Indien je een infectie doormaakt (bijvoorbeeld keelontsteking, tandabces, luchtweginfectie, maag- of darminfectie, blaasinfectie, lokale infectie in de regio waar de infiltratie uitgevoerd wordt, behandeling met een antibioticum, …) kan het nodig zijn om de infiltratie uit te stellen.
Na de behandeling
Na de behandeling stuurt de pijnarts een verslag van de procedure door naar je huisarts en eventueel naar de verwijzende arts-specialist.
Indien er zich na de behandeling problemen voordoen, dan verwittig je best je huisarts. Dat is de aangewezen persoon om je vragen te beantwoorden of je eventueel door te verwijzen.
Praktische info
De behandeling vindt plaats op onze campus in Dendermonde, Kroonveldlaan 50.
- Wij raden je aan om ruim op tijd te komen, 30 minuten vóór het tijdstip van de afspraak.
- Breng steeds je identiteitskaart mee.
- Vermeld vooraf aan de verpleegkundige of arts of bepaalde documenten moeten ingevuld worden (sociaal verlof, brief adviseur, documenten hospitalisatieverzekering, …).
